Pilot legt duidelijke basis voor landelijke opschaling van beeldbeschikbaarheid

Het beschikbaar stellen van medische beelden en verslagen via MedMij biedt duidelijke meerwaarde voor burgers. Tegelijk zijn verdere verbeteringen nodig om de gebruikservaring te versterken en landelijke opschaling mogelijk te maken. Dat blijkt uit de pilot ‘Beeldbeschikbaarheid voor burgers’ die Stichting MedMij samen met zorgaanbieders, leveranciers en PGO-leveranciers heeft uitgevoerd. De resultaten zijn ook relevant in het licht van de Wegiz en de European Health Data Space (EHDS), waarin beeldbeschikbaarheid een belangrijke rol speelt.

Uit eerder onderzoek bleek al dat burgers behoefte hebben aan toegang tot hun medische beelden en verslagen via een persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO). Zij willen deze informatie gebruiken om zich voor te bereiden op gesprekken met zorgverleners, meer inzicht te krijgen in hun gezondheid en medische gegevens eenvoudig te kunnen delen met andere zorgverleners. Om te onderzoeken hoe dit in de praktijk werkt, ontwikkelde MedMij de gegevensdienst Beeldbeschikbaarheid en voerde zij een pilot uit.

Hoe is de pilot uitgevoerd?

De pilot liep bij Amsterdam UMC en Catharina Ziekenhuis. Via drie deelnemende PGO’s konden burgers hun medische beelden en verslagen ophalen, bekijken en in sommige gevallen downloaden. Tijdens de pilot maakten honderden gebruikers gebruik van de gegevensdienst. Hun ervaringen zijn verzameld via vragenlijsten. Daarnaast is onderzocht hoe betrouwbaar de technische uitwisseling verliep, welke beeldtypen beschikbaar konden worden gesteld en hoe gebruikers de kwaliteit en waarde van de dienst ervaren. De uitwisseling verliep via een generiek RESTful FHIR-koppelvlak op de systemen van de ziekenhuizen, dat ook voor andere toepassingen kan worden gebruikt en daarmee relevant is in het licht van de EHDS.

Wat laat de pilot zien?

De resultaten laten een positief beeld zien, maar maken ook duidelijk waar verdere ontwikkeling nodig is:

• Gebruikers ervaren veel waarde in het kunnen bekijken van medische beelden en verslagen via hun PGO. Zowel beelden als verslagen kregen een mediaan van 9 op een schaal van 10.
• Gebruikers konden in 98,1 procent van de gevallen hun medische beelden en verslagen succesvol ophalen, bekijken of downloaden. Dit laat zien dat de gegevensdienst betrouwbaar functioneert.
• De kwaliteit van de gegevensdienst voldoet aan de vooraf gestelde doelstellingen. Voor onderdelen als gebruiksgemak, snelheid, het bekijken van verslagen en downloaden werden mediane scores tussen de 7 en 8 behaald.
• Gebruikers geven aan dat de beelden helpen om gesprekken met zorgverleners voor te bereiden, meer inzicht te krijgen in hun gezondheid en informatie makkelijker te delen met andere zorgverleners. Ook ervaren zij meer regie over hun eigen gezondheidsgegevens.
• Niet alle beeldtypen en aanvullende informatie waren tijdens de pilot beschikbaar. Een deel van de opgevraagde informatie viel nog buiten de scope van de gegevensdienst.
• Gebruikers noemen daarnaast verbeterpunten op het gebied van snelheid, stabiliteit, leesbaarheid en de volledigheid van onderzoeken en verslagen.

Waardevol, maar nog niet af

De pilot laat zien dat beeldbeschikbaarheid via MedMij technisch en functioneel werkt en door PGO-gebruikers wordt gewaardeerd. Daarmee is een belangrijke stap gezet richting bredere beschikbaarheid van medische beelden voor burgers. De resultaten bieden waardevolle inzichten voor de verdere ontwikkeling van beeldbeschikbaarheid.

Tegelijkertijd laat de evaluatie zien dat verdere doorontwikkeling nodig is om de kwaliteit van de gebruikerservaring beter te laten aansluiten bij de hoge waardering die gebruikers aan de dienst geven. Met name op het gebied van gebruiksgemak, prestaties en de beschikbaarheid van beeldtypen zijn nog stappen te zetten.

Vervolgstappen richting opschaling

Op basis van de resultaten adviseert MedMij om de gegevensdienst verder door te ontwikkelen en de dataverzameling in de keten te verbeteren. Daarbij wordt onder meer gekeken naar uitbreiding van ondersteunde beeldtypen, verbeterde downloadmogelijkheden en verdere optimalisatie van de gebruikerservaring. Ook spelen zorgaanbieders een belangrijke rol bij het vergroten van de bekendheid en het gebruik onder patiënten.

Om de mogelijkheden voor landelijke opschaling te verkennen, gaat Stichting MedMij samen met het lopende DTO-initiatief voor beeldbeschikbaarheid (DUO) de technische haalbaarheid daarvan beproeven. Zo vormt de pilot een belangrijke basis voor verdere doorontwikkeling en toekomstige opschaling van beeldbeschikbaarheid binnen het MedMij Afsprakenstelsel.

Lees hier het Eindevaluatierapport Pilot Beeldbeschikbaarheid voor burgers 2026.